Μαθαίνω να αντιλαμβάνομαι · Τι μαθαίνεις

Μαθαίνω να διακρίνω

Σημείωση: τα εργαστήρια γίνονται μόνο στα γερμανικά.

Ο πυρήνας και των δύο εργαστηρίων. Το ερώτημα δεν είναι αν αντιλαμβάνεσαι, αλλά από πού έρχεται μια αντίληψη και τι ακριβώς λέει. Διακρίνω σημαίνει συνεχίζω να ρωτώ, μια διακλάδωση μετά την άλλη.

Εμπιστεύομαι ή ελέγχω;

Σε ένα εργαστήριο μια συμμετέχουσα μού είπε ότι δεν εμπιστεύεται την αντίληψή της. Μόλις αντιληφθεί κάτι, έρχεται η αίσθηση ότι όλα τα φαντάζεται.

Με τα λόγια του Ρίκο

δηλαδή, αν με ρωτούσες τώρα: εμπιστεύομαι την αντίληψή μου; Όχι. Δεν εμπιστεύομαι την αντίληψή μου, γιατί την ελέγχω συνέχεια.

Ρίκο Μπρούνερ, εργαστήριο

Της είπα ότι αυτό είναι μια καλή αρχή. Όποιος αμφισβητεί την αντίληψή του, έχει ήδη κάνει το πιο σημαντικό. Το θέμα είναι να συνεχίσεις παρ’ όλα αυτά την εξάσκηση, μέχρι να καταλάβεις αν αυτό που βλέπεις ισχύει ή όχι. Τότε η αίσθηση ότι τα φαντάζεσαι εξαφανίζεται από μόνη της.

Αυτή η αίσθηση, παρεμπιπτόντως, δεν είναι έλεγχος. Είναι υπερφόρτωση, επειδή δεν το ξέρεις ακόμη αρκετά. Δεν λέει τίποτα για το αν η αντίληψή σου ήταν σωστή ή λάθος.

Έξι ερωτήσεις για το από πού έρχεται μια εσωτερική κίνηση

Όταν κάτι κινείται μέσα μου, αναρωτιέμαι από πού έρχεται. Είναι κάτι που μου το έβαλε κάποιος στο μυαλό; Το επιθυμώ; Το φαντάζομαι; Το σκέφτομαι; Το νιώθω; Ή το αντιλαμβάνομαι;

Αυτή η διάκριση πετυχαίνει μόνο με εξάσκηση. Στην αρχή έκανα στον εαυτό μου κυρίως μία μόνο από αυτές τις ερωτήσεις. Μπορείς να τη δοκιμάσεις ήδη από σήμερα.

Με τα λόγια του Ρίκο

Αυτό το έκανα με τον εαυτό μου στην αρχή, ρωτώντας πάντα: Είναι τώρα δική μου επιθυμία ή ταιριάζει σε εκείνον;

Ρίκο Μπρούνερ, εργαστήριο

Ο έλεγχος δεν είναι δυσπιστία. Είναι ο λόγος για τον οποίο μπορώ να ακολουθώ την αντίληψή μου. Αν λες «βλέπω» ή «νιώθω» δεν έχει σημασία. Άλλοι το λένε έτσι, άλλοι αλλιώς.

Η πρώτη ερώτηση σε κάθε ματιά σε ένα πεδίο

Όταν κοιτάζω ένα ενεργειακό πεδίο και βλέπω κάτι, κάνω πρώτα μια ερώτηση: Το προκάλεσε ο ίδιος ο άνθρωπος ή ήρθε απ’ έξω; Στο εργαστήριο το εξασκούμε με την ευτυχία. Είναι κάποιος ευτυχισμένος επειδή έμαθε να είναι ευτυχισμένος; Ή επειδή είναι αυτή τη στιγμή ερωτευμένος; Στη δεύτερη περίπτωση η ευτυχία κρέμεται από κάτι που μπορεί πάλι να περάσει.

Αυτή η ερώτηση δεν έχει καμία σχέση με ενοχή. Ρωτά για την προέλευση, όχι για μια κρίση. Γι’ αυτήν ισχύει ένας αυστηρός κανόνας:

Με τα λόγια του Ρίκο

Κι αν δεν είμαι σίγουρος αν το προκάλεσε ο ίδιος ή ήρθε απ’ έξω, τότε δεν επιτρέπεται να κάνω την επόμενη ερώτηση. Γιατί αλλιώς είναι σαν να ρίχνω κορόνα γράμματα.

Ρίκο Μπρούνερ, εργαστήριο

Μια ερώτηση πάνω σε μια ανοιχτή διακλάδωση δίνει μια απάντηση που μοιάζει με αποτέλεσμα, αλλά είναι μόνο ένα στρίψιμο νομίσματος. Πώς γίνεται η άσκηση γι’ αυτό, θα το βρεις στο Τι εξασκείται στο εργαστήριο.

Γιατί κάθε απάντηση καθορίζει τι βλέπεις μετά

Κάθε ερώτηση έχει δύο εξόδους. Με τρεις ερωτήσεις υπάρχουν οκτώ πιθανοί δρόμοι. Με δέκα βήματα ναι-όχι πάνω από χίλιοι, με είκοσι πάνω από ένα εκατομμύριο.

Αυτοί οι αριθμοί ακούγονται συντριπτικοί. Δεν χρειάζεται όμως να βλέπεις όλους τους δρόμους. Χρειάζεται μόνο να αναγνωρίζεις ποια διακλάδωση είναι τώρα η σωστή. Σε αυτό συγκεντρώνεσαι, βήμα βήμα.

Όποιος στρίψει νωρίς λάθος, μπορεί αργότερα να διορθώσει. Μια συγκεκριμένη γνώση όμως δεν τη φτάνει πια από αυτόν τον δρόμο. Γι’ αυτό στις ασκήσεις παίρνουμε τον χρόνο μας και αφήνουμε ανοιχτές διάφορες δυνατότητες, πριν καταλήξουμε.

Ερωτήσεις που οδηγούν παρακάτω

Μη σταματάς στην πρώτη εξήγηση. Τέσσερις ερωτήσεις βοηθούν σε αυτό: Γιατί είναι έτσι; Πώς εκδηλώνεται; Είναι πραγματικά πρόβλημα; Υπάρχουν κι άλλοι λόγοι γι’ αυτό;

Συχνά διακρίνω σημαίνει και αποκλείω. Ένα παράδειγμα: Πριν από ένα ταξίδι υπάρχει ένας φόβος. Είναι το ίδιο το ταξίδι; Ψάχνεις μέσα σου και καταλαβαίνεις ότι δεν είναι το ταξίδι. Συνεχίζεις να ρωτάς και βρίσκεις την έγνοια για κάποιον που μένει πίσω. Κι αυτό θέλει εξάσκηση μέχρι να πετύχει.

Τι βλέπεις και τι απλώς υποθέτεις

Με τα λόγια του Ρίκο

Και ο μεγαλύτερος κίνδυνος στην ενεργειακή δουλειά είναι να κάνει κανείς υποθέσεις.

Ρίκο Μπρούνερ, εργαστήριο

Όταν κοιτάζω έναν τοίχο, δεν αναρωτιέμαι αν είναι από ξύλο. Είτε βλέπω ότι είναι από ξύλο. Είτε λέω: δεν έχω ιδέα, μπορεί να είναι και κάτι άλλο. Τότε δεν κάνω εικασίες. Ό,τι βρίσκεται ανάμεσα σε αυτά τα δύο είναι η υπόθεση: μια συμπλήρωση που ταιριάζει καλά, αλλά δεν την έχεις δει.

Υπάρχει και μια τρίτη δυνατότητα. Μια αντίληψη που δεν καταλαβαίνεις, μπορείς να την αφήσεις όπως είναι. Δεν τη δηλώνεις λάθος, αλλά την ξαναπιάνεις αργότερα. Γι’ αυτό χρειάζεται θάρρος. Εγώ ο ίδιος είχα μια περίοδο που αντιλαμβανόμουν τόσα πολλά, ώστε αναρωτιόμουν αν τρελαίνομαι. Αυτή την ερώτηση την έσπρωξα πιο πίσω, μέχρι να καταλαβαίνω αρκετά για να μπορώ να την απαντήσω.

Πότε είναι αρκετό

Η διάκριση μπορεί και να πάει πολύ μακριά. Όποιος ρωτά συνεχώς παρακάτω, κάποια στιγμή χτίζει μια μεγάλη ιστορία και χάνεται μέσα της. Συχνά η λύση είναι πιο απλή. Κι όποιος περνά κάθε άνθρωπο από το ίδιο σχήμα, παίρνει λάθος αποτελέσματα, γιατί κάθε άνθρωπος είναι διαφορετικός.

Σε μένα η διάκριση γίνεται σήμερα γρήγορα και σχεδόν από μόνη της, επειδή την έμαθα και την εξάσκησα πάρα πολλές φορές.

Όπου κι αν βρίσκεσαι τώρα

Όταν πολλά έρχονται καταπάνω σου, η ερώτηση «Είναι δικό μου ή ανήκει στον άλλον;» βοηθά να βάλεις λίγη τάξη. Αν θέλεις να κρατήσεις όσα βρήκες για τον εαυτό σου, η διάκριση σε προστατεύει από το να ακολουθήσεις μια βιαστική υπόθεση. Κι αν θέλεις να εξελιχθείς, είναι το εργαλείο με το οποίο ρωτάς πιο ακριβώς. Ένας άνθρωπος μπορεί να βρίσκεται σε διαφορετικό σημείο στην οικογένεια, σε μια σχέση και στη δουλειά. Οι ερωτήσεις μένουν οι ίδιες.

Συχνές ερωτήσεις

Πώς ξέρω αν απλώς το φαντάζομαι;

Στην αρχή όχι με βεβαιότητα, κι αυτό είναι εντάξει. Η αίσθηση ότι το φαντάζεσαι είναι υπερφόρτωση από λίγη εξάσκηση. Λιγοστεύει όσο εξασκείσαι και ελέγχεις εκ των υστέρων. Περισσότερα στο Τι εξασκείται στο εργαστήριο.

Μπορώ να εμπιστεύομαι την αντίληψή μου;

Εγώ δεν εμπιστεύομαι τη δική μου στα τυφλά, την ελέγχω συνεχώς. Ακριβώς γι’ αυτό μπορώ να δουλεύω μαζί της.

Σημαίνει το «το προκάλεσε ο ίδιος» ότι κάποιος φταίει;

Όχι. Η ερώτηση εννοεί την προέλευση, όχι μια κρίση. Αποφασίζει μόνο ποια ερώτηση έρχεται μετά.

Πρέπει να κρατάω όλες τις δυνατότητες στο μυαλό μου;

Όχι. Αρκεί να αναγνωρίζεις σε κάθε σημείο τη σωστή διακλάδωση. Ό,τι βλέπεις το σημειώνεις, ώστε να μένει ελεύθερο το μυαλό σου.

Τι κάνω αν δεν βρίσκω απάντηση;

Τότε λες «δεν έχω ιδέα» και το αφήνεις έτσι. Αυτό είναι ένα ειλικρινές αποτέλεσμα. Μια υπόθεση στη θέση του δεν θα ήταν.

Είναι η διάκριση ένα ταλέντο;

Κατά το μεγαλύτερο μέρος μαθαίνεται. Περισσότερα στο Μια δεξιότητα, όχι ένα χάρισμα.

Τι ενοχλεί πιο συχνά τη διάκριση, θα το βρεις στο Γιατί και μια καλή αντίληψη μπορεί να πέσει έξω. Πώς εξασκείται στο εργαστήριο, θα το βρεις στο Τι εξασκείται στο εργαστήριο.