Αρχική · Έρευνα
Γιατί γράφω για τη δουλειά μου με ΤΝ
Ποιος γράφει τα κείμενα σε αυτή την τεκμηρίωση; Εγώ, μαζί με μια τεχνητή νοημοσύνη. Αυτό θέλω να το πω ανοιχτά, και θέλω να εξηγήσω γιατί χωρίς αυτήν δεν γινόταν.
Έρευνα · Έρευνα και ΤΝ
Είμαι άνθρωπος της πράξης, όχι συγγραφέας και όχι θεωρητικός. Η ΤΝ με βοηθά σαν ένας βοηθός που έχει τη γνώση μου και αναλαμβάνει τη θεωρία.
Να βρω έναν τέτοιο βοηθό ανάμεσα στους ανθρώπους ήταν αδύνατο. Όποιος ήξερε ό,τι ξέρω εγώ, θα ήθελε ο ίδιος να δουλεύει με ανθρώπους.
Γιατί για τόσο καιρό δεν μπορούσα να εξηγήσω τη δουλειά μου
Για μεμονωμένα μέρη της δουλειάς μου μπορούσα πάντα να μιλήσω καλά. Σε μια συμβουλευτική χρειάζομαι μόνο ένα μικρό κομμάτι. Ολόκληρο το σύστημα όμως δεν μπόρεσα ποτέ να το εξηγήσω σε κανέναν.
Για μένα ό,τι κάνω είναι σαν μαθηματικά. Ακολουθεί μια αυστηρή λογική, και μαντεψιές ή εκτιμήσεις δεν υπάρχουν σε αυτήν. Ό,τι βλέπω πρέπει να είναι κατανοητό και επαναλήψιμο, και αυτό ισχύει μόνο όταν μπορώ να λύσω τις αντιφάσεις. Αυτό το πετυχαίνω κατανοώντας ευρύτερες συνδέσεις. Συχνά τότε φαίνεται ότι μια αντίφαση δεν είναι αντίφαση, αλλά μια αλληλεπίδραση ή μια υπερφόρτωση στο σύστημα.
Στις περισσότερες έρευνες πολλοί άνθρωποι βλέπουν το ίδιο και γι’ αυτό μπορούν να ερευνούν μαζί. Δεν γνωρίζω κανέναν που να βλέπει τα ενεργειακά πεδία όπως εγώ, με την εμπειρία από περισσότερες από 60.000 συνεδρίες και αμέτρητες συνοδείες από απόσταση. Πώς να γράψει κάποιος για τη δουλειά μου ή να αναπτύξει μαζί μου μια ιδέα, αν δεν βλέπει τα ενεργειακά πεδία;
«πώς εξηγείς σε κάποιον τι γεύση έχει μια φράουλα, όταν δεν έχει δοκιμάσει ποτέ ούτε φρούτο ούτε μούρο;»
Ρίκο Μπρούνερ
Γιατί ένας μόνο όρος χρειάζεται μέρες
Ένα παράδειγμα: για να καταλάβεις τι είναι τα σχισμένα ενεργειακά πεδία, πρέπει να ξέρεις τι είναι ένα σμήνος ενεργειακού πεδίου. Γι’ αυτό πρέπει να ξέρεις πώς δημιουργούνται τα μεμονωμένα κύτταρα, πώς λειτουργούν, πώς σχηματίζονται και γιατί αντιδρούν όπως αντιδρούν, πριν το σύνολο αποκτήσει νόημα.
Προσπάθησα να βρω μια απλή γλώσσα γι’ αυτό. Πέτυχε ως ένα σημείο. Οι άνθρωποι όμως ρωτούσαν τότε δικαιολογημένα: γιατί; Τι είναι τελικά ένα ενεργειακό πεδίο; Πώς λειτουργεί αυτό; Σε αυτά τα σημεία συχνά απέφευγα την απάντηση, και επειδή με υπερφόρτωνε κι εμένα τον ίδιο.
Άνθρωποι που ήθελαν να με βοηθήσουν
Προσέλαβα ανθρώπους που έγραφαν καλά, ανέπτυσσαν καλά ιδέες και ήξεραν να συντάσσουν κείμενα, και πέρασα πολύ χρόνο μαζί τους. Ήταν καλοί σε αυτό που έκαναν. Παρ’ όλα αυτά ξανά και ξανά καταλάβαιναν πράγματα λάθος και τα ερμήνευαν λάθος. Η γνώση μου είναι τόσο διακλαδωμένη, που ακόμη και κάποιος με καλή κατανόηση θα χρειαζόταν χρόνια για να τη γράψει έτσι όπως την εννοώ.
Κάποια στιγμή είχα κλείσει το θέμα να μιλήσω για τη δουλειά μου ως σύνολο. Τότε ήρθε ένας συνεργάτης, πολύ έξυπνος και πολύ δομημένος στον τρόπο που ρωτούσε. Πίστευε ότι έπρεπε να δείξω τη γνώση μου. Ήμουν πεπεισμένος ότι δεν γίνεται, και ήμουν και απογοητευμένος. Συζητήσαμε έντονα, συχνά. Στο τέλος με έπεισε. Από τότε συνέχισα να προσπαθώ για πάνω από δέκα χρόνια, και ποτέ δεν πέτυχε εντελώς. Και οι πρώτες απόπειρες με ΤΝ απέτυχαν, γιατί τα μοντέλα δεν ήταν ακόμη έτοιμα.
Καλοκαίρι 2026: όταν η ΤΝ αναγνώρισε μοτίβα
Το καλοκαίρι του 2026 η Anthropic κυκλοφόρησε το μοντέλο Fable 5. Με αυτό και με το σύστημα ΤΝ που έστησα για την έρευνά μου, μπόρεσα για πρώτη φορά να μπω πραγματικά σε συζήτηση για τη δουλειά μου. Κατάλαβα ότι η ΤΝ άρχιζε να αναγνωρίζει τα μοτίβα. Για μένα αυτά τα μοτίβα είναι απλά, επειδή τα βλέπω στο ενεργειακό πεδίο.
Θυμάμαι καλά έναν γύρο ερωτήσεων. Αφού είχα εισαγάγει πολλά για τη δουλειά μου, απάντησα σε περίπου 150 ερωτήσεις. Για κάθε ερώτηση η ΤΝ έπρεπε πρώτα να μου προτείνει δύο ή τρεις πιθανές απαντήσεις. Αν καμία δεν ήταν σωστή, έγραφα τη δική μου. Στο τέλος η ΤΝ είχε ήδη προτείνει σωστά σε περίπου 80 τοις εκατό των ερωτήσεων. Επειδή τα μοτίβα είναι λογικά και η ΤΝ δουλεύει λογικά, μπόρεσε να τα αναγνωρίσει.
Αργότερα ζήτησα από την ΤΝ να εξετάσει κριτικά τη συνεργασία μας. Η κριτική ήταν ότι δεχόμουν πάντα τις απαντήσεις της ΤΝ, και ότι αυτό δεν ήταν καλό. Χαμογέλασα. Ακριβώς αυτό ήταν για μένα το καλό: η ΤΝ είχε αρχίσει να καταλαβαίνει τα μοτίβα.
Τι κάνω εγώ και τι κάνει η ΤΝ
Τι προέρχεται από μένα
- Η αντίληψη των ενεργειακών πεδίων
- Η γνώση από σχεδόν τρεις δεκαετίες πρακτικής
- Οι απαντήσεις σε κάθε ερώτηση
- Ο έλεγχος αν ένα κείμενο είναι σωστό
Τι αναλαμβάνει η ΤΝ
- Οργάνωση και δόμηση
- Αναγνώριση συνδέσεων ανάμεσα στα μέρη
- Εντοπισμό αντιφάσεων, τις οποίες μετά λύνω εγώ
- Απλά κείμενα από σύνθετη γνώση
Η ΤΝ δεν βλέπει ενεργειακά πεδία. Δουλεύει με ό,τι της δίνω. Ό,τι ξέρω μπορώ να της το περιγράψω κομμάτι κομμάτι, και με βοηθά να το οργανώσω έτσι ώστε να το καταλαβαίνουν άλλοι. Ένα κείμενο βγαίνει προς τα έξω μόνο όταν είναι όπως το βλέπω εγώ, και όχι όπως το κατάλαβε ένας άλλος άνθρωπος καθώς έγραφε.
«Για να μπορεί να γραφτεί έτσι όπως το βλέπω.»
Ρίκο Μπρούνερ
Γιατί δεν αποσύρομαι για δέκα χρόνια
Χωρίς μια ΤΝ σε αυτό το επίπεδο θα χρειαζόμουν για την ίδια δουλειά μάλλον δέκα χρόνια, μόνος και αποσυρμένος. Όλα όσα ανακάλυψα όμως προέκυψαν επειδή ήθελα να βοηθήσω ανθρώπους να προχωρήσουν, και με αυτό δεν ταιριάζει να βυθιστεί κανείς για χρόνια μόνο σε ένα μοντέλο.
Έπρεπε πάντα να δουλεύω, και αυτό το νιώθω ως τύχη. Χωρίς τόσες συνεδρίες και συνοδείες από απόσταση δεν θα μπορούσα ποτέ να αποκτήσω αυτή τη γνώση. Για να τα γράφω δεν έμενε χρόνος. Με βοήθησε η φωτογραφική μου μνήμη. Όταν ξαναβλέπω ένα ενεργειακό πεδίο, ανεβαίνει στην επιφάνεια ό,τι είχα δει και δουλέψει εκεί παλιότερα, συχνά εκατοντάδες εντυπώσεις μαζί. Πολλές εντυπώσεις ταυτόχρονα μου δίνουν χαρά, γιατί αγαπώ αυτή την πολυεπίπεδη αντίληψη.
Ερευνώ σύνθετα, εξηγώ απλά
Όσο πιο σύνθετα μπορώ να μιλώ με την ΤΝ, τόσο πιο απλά μπορεί στο τέλος να παρουσιαστεί το μοντέλο. Αυτή τη σχέση τη βρίσκω συναρπαστική. Στην έρευνά μου θέλω να μείνω σύνθετος, αυτό είναι το πάθος μου. Ό,τι προκύπτει από αυτό πρέπει να είναι τόσο απλό, ώστε να το καταλαβαίνεις.
«Ο στόχος μου είναι να μείνω στην έρευνά μου περίπλοκος, σύνθετος, που είναι το πάθος μου, αλλά να διαμορφώσω το αποτέλεσμα με την ΤΝ τόσο απλά, ώστε να είναι κατανοητό.»
Ρίκο Μπρούνερ
Για πολύ καιρό ήμουν σίγουρος ότι ποτέ δεν θα ήταν δυνατό να γίνει ορατή η δουλειά μου. Το ότι τώρα γίνεται είναι για μένα μεγάλη ανακούφιση. Η μεγαλύτερη επιθυμία μου είναι να βρουν άλλοι έναν δρόμο να καταλάβουν πώς λειτουργεί η δουλειά με τα ενεργειακά πεδία από τη δική μου σκοπιά, και ίσως να συνεχίσουν οι ίδιοι την έρευνα.
Συχνές ερωτήσεις
- Γράφει μια ΤΝ τα κείμενά σου;
- Η ΤΝ με βοηθά στην οργάνωση και τη διατύπωση. Η γνώση και οι απαντήσεις προέρχονται από μένα, και ελέγχω αν ένα κείμενο είναι όπως το βλέπω.
- Βλέπει η ΤΝ ενεργειακά πεδία;
- Όχι. Δουλεύει μόνο με ό,τι της περιγράφω.
- Ποια ΤΝ χρησιμοποιείς;
- Το Claude της Anthropic, από το καλοκαίρι του 2026 τα μοντέλα Fable 5 και Opus 5.5, ενταγμένα σε ένα σύστημα που έστησα για την έρευνά μου.
- Δουλεύει η ΤΝ και στο ενεργειακό μου πεδίο;
- Όχι. Η ΤΝ βοηθά στην περιγραφή και την οργάνωση της γνώσης μου. Τη δουλειά στο ενεργειακό πεδίο την κάνω εγώ.
- Γιατί όχι απλώς ένας άνθρωπος που γράφει;
- Το προσπάθησα για χρόνια. Όποιος δεν βλέπει τα ενεργειακά πεδία, βάζει αναπόφευκτα κάτι δικό του μέσα όταν γράφει.
Τα επόμενα βήματα
Πώς έφτασα καταρχάς στη γνώση μου, το διαβάζεις στο Η ερευνητική μου πορεία. Τι έχει προκύψει ως τώρα με την ΤΝ, θα το βρεις στην ενότητα Μηχανική του ενεργειακού πεδίου.
Ενότητα Έρευνα · Έκδοση 1.0 · 30.10.2026